(kijk onder ‘cursussen’ voor de lesprogramma’s)

Hervé Cousin

“Tango is kunst, niet een kunstje”, zo kwalificeert de in Parijs als beeldend kunstenaar opgeleide Hervé de dans die zijn leven bepaalt. Hij leerde in Argentinië dansen, niet door pasjes te leren, maar door met vele dansers te oefenen. Dertig jaar geleden ging hij in Nederland aan de slag als tangodocent.

Lees meer over Hervé

‘Kun je lopen, dan kun je tango’

Hervé maakt als tangoleraar onderscheid tussen mensen die minder dan twee jaar dansen (instappers) en mensen met meer ervaring (gevorderden). Bij instappers legt hij het accent op houding, op balans en op het lopen. “Kun je lopen, dan kun je tango”, zegt hij steeds. Vandaaruit bouwt hij in enkele lessen een bescheiden repertoire op aan variaties, de ‘ocho’, de ‘sandwich’ en de ‘media luna’. Tevens besteedt hij in de beginnerscursus aandacht aan de basis van de wals en de milonga (een snelle tango. Zijn doelen ten aanzien van tangostijlen zijn in de beginnerscursussen ‘neutraal’. Hij geeft zijn leerlingen een basis mee die ze later naar wens kunnen uitbouwen in  een meer open of gesloten dansstijl, of in de richting van traditionele of meer eigentijdse tangomuziek. Zijn cursus voor beginners is ook voor mensen die al eerder een beginnerscursus volgden maar zich nog wat onzeker voelen. In de lessen houdt hij rekening met een wat verschillend niveau van de leerlingen en speelt daar op in door individuele aandacht te geven.

De volger laten stralen

Ook in zijn lessen voor gevorderden en vergevorderden houdt hij rekening met niveauverschillen tussen de deelnemers. Zijn didactisch uitgangspunt is dat de leider de opdracht heeft om de volger te laten ‘stralen’. Aan het begin van de cursus beoordeelt hij wat de dansers al van zichzelf meebrengen, en bouwt van daaruit korte sequenties op om beide dansers ervaring te laten opdoen met meer ingewikkelde patronen in de dans. Maar zonder dogmatisch of saai te worden. Tango is immers, en die mening deelt hij met alle andere docenten, een improvisatiedans. Maar hij weet ook dat een goede danser in staat moet zijn om iedere dans op een creatieve wijze een eigen karakter te geven. Voor die creativiteit en variatie legt hij de basis; de leerlingen zullen die door veel te oefenen moeten inslijpen.

Hervé is verknocht aan Flor de Fango waar hij al decennia aan verbonden is. Om die reden is hij ook vaak present in de salons om zijn leerlingen extra advies te geven.

 

Walter Gonzalez


‘Tango is een spiegel van het leven’, vindt de Argentijn Walter Gonzalez: ‘Je hebt rekening te houden met elkaar’. Dat betreft vooral de omgang met de danspartner met wie hij, wanneer hij zelf danst, kiest voor de ‘close embrace’, de gesloten omarming, niet hangend aan elkaar, maar juist delend in de gezamenlijke beweging. Leider en volger creëren samen de tango.

Lees meer over Walter

Omdat de muziek daar om vraagt

Aan beginners geeft hij les in een open dansstijl waar je nog alle kanten mee uit kunt. Zijn aandacht gaat daarbij vooral uit naar het lopen, op het bewaren van de balans, het overdragen van gewicht naar de andere partner en op bewegingen die functioneel zijn. In zijn optiek maak je geen giro (draai) omwille van die giro, maar omdat de muziek daar op dat moment om vraagt. Tegelijkertijd realiseert hij zich dat beginners iets van patronen nodig hebben in de dans, maar hij past wel op dat die niet te veel inslijpen omdat ze de dans nooit mogen beheersen. Improvisatie is nu eenmaal het basiskenmerk van de tango. Aan het einde van de eerste cursus heeft hij zijn deelnemers geleerd hoe ze zich op hun gemak kunnen voelen in de tango en met elkaar, en om zich niet druk te maken om zaken die er niet toe doe: ‘het maakt echt niet uit of je met je linker- of rechtervoet begint’.

Dansen binnen een kleine ruimte

In de tweede cursus laat hij de leerlingen kennis maken met de close embrace en leert ze te dansen binnen een kleine ruimte. Veel aandacht is er en hoe je optimaal gebruik kunt maken van de dansvloer en voor de muzikaliteit. Want tango is een sociale dans. Wie deze cursus heeft gedaan heeft geen enkel excuus meer om niet snel de salons te bezoeken. In de cursus voor gevorderden staat het interpreteren van de muziek en het managen van de eigen energie centraal. Je leert hoe het lichaam wordt opgeladen met energie, en op welke momenten je die vrij laat komen. Het is het structureren van de dans zoals een schilder lichte en donkere partijen uitwerkt. In de cursus voor ver gevorderden staan de wensen van de cursisten centraal. Het gaat dan om dansers die hun techniek willen verfijnen. De docent is dan niet alleen leraar, maar ook een helpende hand die je leidt: close to perfection.

 

Ezequiel Sanucci


‘Pauzes onderscheiden tango van andere dansen’, stelt Ezequiel Sanucci. Hij weet dat iedere pauze de opmaat vormt naar het verzamelen van nieuwe energie en structuur geeft aan een dans. Die kennis dankt hij aan zijn grondige kennis van allerlei dansen. Al op twaalfjarige leeftijd begon hij met een studie ballet, tango en Argentijnse volksdans in Buenos Aires; vijf jaar later werd hij als solodanser van modern ballet in Argentinië en Europa. Hij combineerde die carrière met de tango. Ook deed hij onderzoek naar cross-overs tussen tango, moderne dans, ballet en theater, en ontwikkelde hij een eigen tango-dansstijl. Doceren is zijn passie; zowel beginners als gevorderden begeleidt hij op hun weg met deze dans.

Lees meer over Ezequiel

Connectie op de beat

Beginners leert hij hoe je een goede connectie maakt met je partner. Dat vraagt om de juiste lichaamshouding en om veel aandacht voor lopen, leiden en volgen binnen het raamwerk van de muzikaliteit. Bij de beginners staat wat betreft die muzikaliteit de beat voorop: je komt niet tot tango zonder het tempo van de muziek te volgen. En die pauzes natuurlijk. Ze zijn de belangrijkste verbindingen in de dans, maar geven ook rust en de mogelijkheid om te spelen met de muziek. Het gevoel daarvoor hoort volgens Ezequiel tot de basis van de tango, zowel voor traditionele als voor moderne varianten. Overigens zal hij wel zo nu en dan wat neotango-muziek gebruiken in de lessen om zijn cursisten kennis te laten maken met wat er dan anders is in deze variant.

Neotango

In zijn cursussen voor gevorderden staat de neotango centraal. Ezequiel is een van de bekendste dansers op dit terrein. De neotango ziet hij niet als een nieuwe of een ander soort dans, maar als een ontwikkeling binnen de tango zelf. In de beginnerscursus speelt die ontwikkeling voor hem nog niet zo’n grote rol, dan gaat het om de basis, maar zijn cursussen voor gevorderden zijn duidelijk door de neotango gekleurd wat hoorbaar is in de muziekkeuze en zichtbaar in de danshouding en vele andere details. Neotango geeft de mogelijkheid om wat meer te spelen met de muziek en om te dansen op niet tangomuziek. Het biedt volgens hem meer ruimte aan creativiteit en ‘om te dansen met een glimlach’. De range aan emoties is binnen de neotango groter. Maar om met succes die richting in te gaan is een goede basis in de tango noodzakelijk. Van daaruit vul je de eigen ontwikkeling in.

 

Toine en Monique


‘Het plezier in het dansen staat voorop!’ Waar het volgens Toine en Monique in de tango om draait is: contact, muzikaliteit en improvisatie. Dat gevoel geven zij je mee in de lessen die zij al ruim tien jaar verzorgen in Flor de Fango. Beiden zijn vanaf hun jeugd actief op dansgebied, aanvankelijk in ballet en stijldans, vanaf 1992 in de tango. In Buenos Aires lieten zij zich inspireren door Ernesto Carmona en Norma Tomasi, en bezochten zij tangosalons om de authentieke sfeer van de tango te ontdekken en te werken aan de kwaliteit van hun dans. Om die reden volgden zij ook lessen, en workshops bij beroemde tangodocenten, en verdiepten zich in de didactische kanten van het docentschap.

Lees meer over Toine & Monique

Dans als expressie van emoties

In bijna dertig jaar dansen, waarvan een groot gedeelte als docent, hebben zij gezien hoe het lesgeven in tango is veranderd. Waar vroeger het dansen van de basisfiguur, met een kruispas op de vijfde stap en een open danshouding de gebruikelijke manier was om tango te leren, brengen zij tegenwoordig een vrijere manier van lesgeven in praktijk. Daarbij bouwen zij de dans van binnenuit op, als een expressie van de emoties van de danser. Monique citeerde in een interview Martha Graham: ‘Dance is the hidden language of the soul’. Dat willen Toine en Monique ook hun cursisten meegeven, hen leren hoe je je emoties in de tango tot uitdrukking brengt; samen bewegen in voortdurende afstemming met elkaar.

Tango Tapas: zoals in Argentinië

Sinds kort organiseren Toine en Monique Tango Tapas, een lesvorm die is samengesteld uit verschillende componenten: lessen, oefenen en samen iets eten. Dit pakket van in totaal vier uur per keer komt in de buurt van hoe Argentijnen tango leren dansen. Een van de voordelen van dit pakket is dat beginnende dansers wat eerder de stap naar een danssalon zullen maken. Zowel beginners als (ver) gevorderde dansers kunnen zich hier voor inschrijven.

Tango Crash Course

Een tweede lesconcept is de Tango Crash Course: vier lessen van een uur op één dag voor beginners met een inleiding in de basis van de tango. Het is geen alternatief voor een complete tangocursus, maar een manier om deelnemers een voorsprong te geven bij andere cursussen zodat ze sneller de grondprincipes van de tango zullen oppikken.

 

Interviews met (oud-)docenten